"Moron" söylemi hakaret olarak değerlendirilmiştir.
TCK 125 kapsamında onur, şeref ve saygınlığa saldırı niteliğinde görülen söylemler arasında.
Söylemin anlamı
“Moron” kelimesi, bir kişiyi çok aptal, anlayışsız veya zekâsı yetersiz olarak nitelendirmek için kullanılan aşağılayıcı bir sözdür. Türkçede kabaca “aptal”, “ahmak” veya “salak” gibi anlamlara gelir. Kelime geçmişte bazı eski psikoloji ve tıp sınıflandırmalarında zihinsel yetersizlik için teknik bir terim olarak kullanılmış olsa da günümüzde bu kullanım eskimiş ve aşağılayıcı kabul edilir. Günlük konuşmada ise çoğunlukla birine hakaret etmek veya onun yaptığı bir şeyi küçümsemek amacıyla söylenir.
Hukuki değerlendirme
Moron kelimesi hakarettir.
Cezası ve yaptırımı
- 1 Genel çerçeve: temel ceza (TCK 125/1) Üç aydan iki yıla kadar hapis veya adli para cezası.
- 2 Genel çerçeve: kamu görevlisine görevinden dolayı (TCK 125/3-a) Cezanın alt sınırı bir yıldan az olamaz.
- 3 Genel çerçeve: alenen işlenmesi (TCK 125/4) Ceza altıda bir oranında artırılır.
Yargıtay emsal kararı
Katılanın sahibi olduğu şirkette sanığın mühendis olarak çalıştığı, aralarında anlaşmazlık çıktığı, mesaj ve e-posta yoluyla karşılıklı yazışmalar ve telefonla görüşmeler yapıldığı, sanığın şirketin diğer birimlerindeki kişilere gönderdiği toplu e-postalar aracılığıyla katılan hakkında "Az gelişmiş, ağzıyla kulağıyla arasındaki kayışı olmayan bu insan müsveddesi... Morondur... Kaypak, ahlaksız ve alçalmış, terbiyesiz" şeklinde hakaret ettiğinden bahisle açılan kamu davasına ilişkin olarak mahkemece sanığın eyleminin karşılıklı hakaret kapsamında kaldığı kabul olunmuştur. Husumetli oldukları anlaşılan tarafların beyanları, tanıkların anlatımları, e-posta ve mesaj çıktıları ile tüm dosya kapsamıyla hakaret suçunun karşılıklı işlendiğine ilişkin mahkemenin takdir ve gerekçesinde hukuka aykırılık bulunmamıştır.
Yargıtay 4. CD (E: 2021/21350 K: 2024/1867 T: 19.02.2024)
İlgili hukuk maddeleri
TCK 125
Bir kimseye onur, şeref ve saygınlığını rencide edebilecek nitelikte somut bir fiil veya olgu isnat eden ya da sövmek suretiyle bir kimsenin onur, şeref ve saygınlığına saldıran kişi cezalandırılır.
Alenen İşlenme
Hakaretin alenen işlenmesi hâlinde ceza altıda bir oranında artırılır. Alenilik için sözün fiilen duyulmuş olması değil, belirsiz sayıda kişinin duyabileceği bir ortamda söylenmiş olması aranır.
Sosyal Medyada Hakaret
TCK 125/2 uyarınca fiilin, mağduru muhatap alan sesli, yazılı veya görüntülü bir iletiyle işlenmesi hâlinde de aynı ceza uygulanır. Paylaşımın herkesin görebileceği bir ortamda yapılması hâlinde ayrıca alenilik nedeniyle artırım gündeme gelir.
Şikayet Süresi
TCK 131 uyarınca kamu görevlisine görevinden dolayı işlenen hakaret dışında, hakaret suçunun soruşturulması ve kovuşturulması mağdurun şikâyetine bağlıdır. TCK 73 uyarınca şikâyet hakkı, fiilin ve failin bilindiği tarihten itibaren altı ay içinde kullanılmalıdır.
Benzer söylemler
Hukuki destek mi gerekiyor?
Hakaret dosyalarında ilk adımlar sonucu belirler; şikâyet süresi altı aydır. Somut olayın koşullarını avukatla değerlendirin.